1973ին, Խորհրդային Միութեան ֆութպոլի ախոյեանութեան «Արարատ»-«Տինամօ Քիեւ» աւարտական խաղի նախօրեակին, գծանկար մը կար Արարատ լերան խորքով եւ մօտաւորապէս հետեւեալ մակագրութեամբ. «Արարատցիք, թէ Արարատից մի քայլ իջնէք ցած, ձեզ չի ների ոչ հայ ազգը, ոչ Մասիսը, ոչ էլ Աստուած»: Արարատի պատմական յաղթանակէն յետոյ, նոյն գծանկարին մակագրութիւնը փոխուած էր. «Արարատցիք, Արարատից չիջաք…

Հայրենիքի վերանկախացման տարեդարձին առիթով երբ փորձենք տեսադաշտի մէջ բերել  Հայաստանի պարզած քաղաքական կեանքը, ինչպիսի՛ պրիսմակէ եւ ո՛ր անկիւնէ ալ դիտենք, մեր աչքին պիտի պարզուի անմխիթար պատկեր մը, եւ պիտի ըլլանք ականջալուր` վտանգներու մասին: Կայ շուար ու քաղաքական յստակ ու ազգային կողմնացոյցէ զուրկ իշխանութիւն  մը, որ 44-օրեայ պատերազմի ամօթալի պարտութենէն, ապա…

Կ’ըսենք ՍՓԻՒՌՔ. ինքնագոհական անուանում մը, որ կը փոխարինէ նուաստացուցիչ համարուող «գաղթական»-ը եւ       «գաղթականութիւն»-ը, ստեղծելով այն տպաւորութինը, որ ան  միութիւն եւ նկարագիր ունեցող ընկերամշակութային, աշխարհագրական, ազգագրական եւ քաղաքական իւրայատուկ կացութիւն մըն է: Հաճելի չէ ըսել գաղթականութիւն ենք, ներկայանալ որպէս գաղթական, մանաւանդ երբ յաջողութիւն եւ յառաջդիմութիւն կը համարենք համարկուած ըլլալ տարբեր եւ նոր հաւաքականութեան…

Ինչպէս բոլոր հանրութիւններու պարագային, Ռիչմընտի հայկական փոքրաթիւ գաղութն ալ բաժնուած է իրարմէ տարբեր տեսլականներով եւ գաղափարներով գործող խմբաւորումներու ու ենթակառոյցներու, որոնք կառչած կը մնան իրենց համոզումներուն ու տեսլականներուն, ազգային կեանքի զանազան բնագաւառներուն ու խաչմերուկներուն, շարունակելով իրենց գոյութեան պայքարը եւ գործելակերպը։ Գաղութին հին հայերը մեծ մասամբ բոլորուած են ազգային միակ կառոյցին՝…

Սուրիոյ, Լիբանանի, Իրաքի եւ ընդհանրապէս տարածաշրջանի հայկական համայնքները, որոնք Ցեղասպանութենէն ետք դարձած էին վերապրումի կենսունակ կեդրոններ, այսօր կը գտնուին գոյութենական ճակատագրական վտանգի տակ: Պետական կառոյցներու փլուզումը, ժողովրդագրական նահանջը եւ Թուրքիոյ ընդարձակուող ազդեցութիւնը ստեղծած են անկայուն միջավայր մը, ուր հայկական ներկայութիւնը կը դառնայ աւելի խոցելի: Հալէպի վրայ Թուրքիոյ անուղղակի վերահսկողութիւնը փոխած…

Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփի ծրագիրը բաւական մեծ աղմուկ բարձրացուց եւ անդրադարձ ունեցաւ միջազգային, տարածաշրջանային եւ հայկական իմաստով: Բնականաբար ոչ ոք կրնայ խաղաղութեան դէմ ըլլալ: Ոչ ոք կրնայ խաղաղութեան ձգտումի ճիգերն ու արդիւնքները նսեմացնել: Բնական է, որ, ինչպէս ամէն համաձայնագիրի պարագային, վերապահութիւններ եւ աւելի լաւ ձեռքբերումներու փափաքներ ըլլան: Օրակարգեր, որոնք,…

Իւրաքանչիւր պետութիւն իր ստեղծած կառոյցներէն՝ բանակէն, օրէնքներէն եւ տնտեսութենէն զատ ձեւաւորուած է շատ աւելի խորունկ արմատներու վրայ։ Այդ արմատները գաղափարախօսութեան մէջ են, ազգային մշակոյթի եւ լեզուի մէջ։ Առանց այդ բուն՝ ներքին հենքին, պետութիւնը կը դառնայ փխրուն, անկայուն եւ արտաքին հոսանքներուն դիմաց անպաշտպան։ Հայաստանի պարագային, որ օժտուած է հինէն եկող դիմադրողականութեամբ…

Մեր ունակութիւններէն մէկն է դժգոհիլ մեր կառոյցներէն, ըլլան անոնք կազմակերպական, տնտեսական թէ այլ, բայց մեր ունակութիւններէն մէկն է նաեւ անդին չանցնիլ դժգոհելէն եւ սպասել, որ տեղ մը մէկը բան մը կը բարեփոխէ. ոեւէ մէկը՝ բացի մեզմէ։ Ներկայ յօդուածով չեմ կրնար անդրադառնալ մեր բոլոր կառոյցներուն, բայց կ՚ուզեմ կեդրոնանալ քարոզչականին վրայ, որուն…

Խաղաղութեան հաստատման ծամածռութիւններու հանդիսատես ենք, կ’աղմկենք եւ ծափ կու տանք:Ֆրանսական ասութիւն մը կայ, որ կ’ըսէ՝ «օձեր կուլ տալ», «avaler des couleuvres»… որ կը նշանակէ հանդուրժել եւ ընդունիլ ամէն չարիք եւ անարդարութիւն: Կարծէք մեր ժողովուրդը օձեր կուլ տալու» դատապարտուած է, որպէսզի այս կամ այն ձեւով գոյութիւն պահէ: Կամ մեզ կը ստիպեն…

Շատ կը խօսուի սփիւռքեան կառոյցները վերաթարմացնելու անհրաժեշտութեան մասին։ Այս թեման աւելի հրատապ կը դառնայ, որովհետեւ հայկական համախմբումները (սփիւռքները)՝ իբրեւ ամբողջութիւն եւ իբրեւ առանձին գաղութներ, արդի ժամանակներուն կը տառապին կազմակերպական թուլացումէ։ Կրնանք նոյնիսկ ըսել, որ անցած ենք «համախմբումի փուլէն» դէպի «անհատականացման փուլ»․ այսօր անհատը—աւելի ճիշդ, «անհատ հայը» եւ ոչ «հայ անհատը»—կը…